Pruasniekka, kumpani yhistäy rahvašta
Tavan mukah heinäkuun viimesenä netälinloppuna Jyškyjärven kylä keräsi pruasniekkah oman kylän eläjie ta vierahie. Ohjelma oli šuuri ta kešti kakši päivyä.
Pruasniekan pivot alettih piätinčän illalla. Kulttuuritalon viereššä opaššuttih kyykkä-pelin šiäntöjä. Vera Ivanova vietti muasteri-oppie, kerto, kuin pihapelistä tuli muailman tašon urheilulaji ta kuin šiäntöjen mukah pelata tätä vanhua pelie. Jokahini, ken tuli opaššukšeh šai lykätä pualikkua ta lyyvvä kyykät pellolta pois.
Kyykän jälkeh kaikin mäntih illaččuh. Koštamukšen Hete-folkloriryhmä ta Jyškyjärven Tuomi-lauluryhmä laulettih kaikkien rakkahie lauluja ta paistih karjalakši. Šamana aikana oli avattu valokuvanäyttely, kumpani oli valmissettu Karel’skaja kuhn’a i Točka -projektin aikana.
Kaikki piätapahtumat oltih šuovattana. Huomenekšella rahvaš keräyvyttih stadionilla, missä oli jarmankka ta juhlakonsertti. Pruasniekkah tuli vierahie eri paikoista Karjalua tai Venäjyä, šielä šai tavata vanhoja yštävie ta tuttavie, šepäytyö, tiijuštua uutisie.
Jyškyjärvi on niitä harvoja kylie, missä karjalan pakinua kuuluu pihoilla. Karjalakši oli pietty ni Tuulitar-ryhmän spektakli, kumpani kerto, mit lisänimet oltih Vienan Karjalan kylien eläjillä. A näytelmän ošien välissä artistat kučuttih kaikkie pyörimäh piirileikissä.
— Myö näyttimä, kuin tavattih Uhtuon ta Kontokin, Jyškyjärven ta Pirttilahen, Vuokkiniemen ta Akonlahen eläjät. Uhtuolaisie kučuttih kičuiksi — näin šanotah kuivettuo nakrista, a Uhtuošša šitä oikein tykättih. Kontokkilaisie šanottih kesselivaunuiksi, kun hyö aina käytih kesselien kera kauppamatoilla. Hyö aššuttih toini toisen jälkeh, kuin vaunut.
Jyškyjärviläisie šanottih riettašilmäsiksi, šentäh kun hyö vähän muattih ta aikaseh havačeuvuttih niittotöih, a Pirttilahen eläjät šuatih äijän matikkua ta oikein tykättih kalan makšua, šentäh ni lisänimekši šuatih “makšalillit”. Vuokkiniemiläiset tervehittih kolahuttamalla veičentupella — hyö oltih tupankolahuttajat, a Akonlahen eläjie šanottih pitiksi šauvoiksi — niijen kera hyö aina matattih, šelitti Tuulitar-ryhmän artista Leonid Gundirev.
Puolipäiväštä alko juhlakonsertti: esiintymäh tuli jyškyjärviläisie artistoja šekä vierahie Koštamukšešta ta Kalevalašta. Ohjelmašša oli tanššija, lauluja karjalakši ta venäjäkši šekä kantelen šoittuo.
Pruasniekan vierahat voitih kaččuo konserttie tahi ošallistuo muasteri-oppiloih, ihual’l’a taulunäyttelyö tahi oštua muissokši käsitöitä jarmankalla.
— Konsertin lisäkši meilä oli järješšetty taulujen näyttely. Jyškyjärven koulušša monta vuotta toimi piiruššušstudijo. Šen johtajana oli Vladimir Povolotskii ta Tatjana Vasiljeva: studijošša kävi pienempie ta šuurempie poikie ta tyttöjä. Täh näyttelyh myö keräsimä tauluja, missä näkyy meijän kaunis kylä talvella ta kešällä, kerto pruasniekan järještäjä ta vetäjä Raisa Ribakova.
Konsertin lopušša kaikkie kaččojie kučuttih kruukah ta šen jälkeh, pienen väliajan kuluttuo pruasniekkarahvaš keräyty Čirkkakemijoven rannalla perintehelliseh regattah. Kilpa-ajoih ošallissuttih joukot venehillä ta viimesinä vuosina ruvettih pitämäh kilpa-ajoja sap-lauvoilla. Venehellä ajojen voittajakši tuli Borovoi-pos’olkan joukko. Kakkien ajojen voittajat ta ošallistujat šuatih lahjoja pruasniekan sponsoriloilta.
Starttien välissä Kalevalan teatteriryhmä “Muamonkielen šäilyttäjät” näytti pikkuspektaklija karjalan kielellä. Niissä oli näytetty tosijuttuja karjalan kielellä.
— Nämä jutut tovellah oltih Uhtuošša, ne ei oltu kekšitty. Kuin ilmeššyttih enšimmäiset mouttorit, kuin pikkutyttö ei voinun ymmärtyä, mitä kello on ta kuin ukko lähetti akan nuakloja oštamah. Oli miellyttävä näyttyä niitä tiälä ta koko pruasniekka oli oikein hyvä, kerto Muamonkielen šäilyttäjät -ryhmän artista Galina Remšu.
Pruasniekan uuvvissukšena oli eri vuosien mouttorien esittely. Še kiinitti vanhempien ta nuorempien huomijuo: ukot ta ämmöt muisseltih, konša nämä mouttorit ilmeššyttih, kellä šemmosie oli, a pienet punukat kuunneltih ta kačottih. Retro-mouttorien parati tuli tämän vuuvven pruasniekan erikoisukšekši.
— Mie esitin Kama-mouttorie. Šillä jo 60 vuotta, miun tuatto ošti šen, konša miula oli 14 vuotta. Piti ajua šillä niitolla. Meilä oli kakši venehtä: toini heinyä varoin ta toini jotta kalaštua tahi marjah käyvä. Ilman venehtä Jyškyjärveššä on vaikie elyä, še on kuin auto joka paikkah piäššä, šaneli Vladimir Lukkonen omašta mouttorista.
— Järještäjän puolešta voin šanuo, jotta pruasniekka onnistu. Oli perintehellini ohjelma ta oli uuttaki, kuin esimerkiksi Neuvoštoliiton ajan mouttorien näyttely — 1950-luvulta alkuan, ta niillä mouttoriloilla voipi vieläki ajua ta še oli mukava, lisäsi Jyškyjärven pruasniekan järještäjä Maikki Mitina.
Šemmosen šuuren ohjelman jälkeh ei muuta kuin vain ottua uuhhua ta kalittua šyötäväkši ta istuutuo Čirkkakemijoven rannalla, kiitollisena ollešša järještäjillä ta ošallistujilla niin mukavašta kešäpäiväštä.
