Pertine (rahvahan sarn nügüdläižes tegemižes)

Maria Mironova
26.03.2026
Kerdan kahtes vodes Kalag’-küläs tehtas “Vepsläine sarn” -festival’, miččel lapsed ozutaba erazvuiččid sarnoid kodikelel. Muloi festivalil oli ozutadud ühesa sarnad. Ühten niišpäi vaumišti Kalagen školan openikad. Sen mö panim alemba.
Ken pertižes eläb? 6+ Kuva: Ilja Timin
Ken pertižes eläb? 6+ Kuva: Ilja Timin

Kus-se, ei muga edahan Kalag’-külӓspӓi, astui uk mecadme i sordi ičeze tohesižen burakon. Kadoti ukoine burakon i jäi se venumaha ted vaste.

Lendi siriči kärbhaine, nägišti burakon i meletab:

— Kacuhtan, mi sigä om südäimes. Ei-ik ole mittušt-ni sömäd.

Burakoižes oli pen’ reiguine, vaiše kärbhaižele voi-ki sinna ličtas. Ličihe sinna kärbhaine, nägišti äjak-se leibmuruid i meletab:

— Sömäd-se täga vähä, a pertine linneb čoma! Sid’ eläškanden-ki, ni üks’ lind ei koki, da i vihm ei kasta.

Eläb kärbhaine päivan, eläb toižen, ei völ ehtind kaikid leibmuruid-ki söda. Sid’ kuleb, lendab siriči säs’k. Ištuihe reigun verhe i küzub:

— Ken pertižes eläb, ken čomaižes eläb?

— Minä elän, kärbhaine-burbotai, a ken sinä oled?

— Minä — säs’k-bizaidai, pästa adivoihe!

— Ka mihe adivoihe, tule, ühtes eläškandem!

Ei ehtind säs’k ličtas burakoho, a reigunno jo bapshaine buzaidab:

— Ken pertižes eläb, ken čomaižes eläb?

— Mö olem kahten: kärbhaine-burbotai da säs’k-bizaidai, a ken sinä oled?

— Minä olen kirjav bapshaine. Om-ik teil sijad minun täht?

— Sijad-se om, da kutak reigun kal’t void ličtas?

— Minei vaiše suugaižed lasketada, en ole sanged, ličemoi!

— Nu ka tule, tule!

Ličihe parm-ki burakoho. Zavodihe heil pagin. Gavedid zavodiba bahvalidas toine toižen edes.

Bapshaine burakoho, a reigunno jo möst ken-se buzaidab:

— Ken pertižes eläb, ken čomaižes eläb?

— Kärbhaine-burbotai, säs’k-bizaidai da kirjav bapshaine, a ken sinä oled?

— A minä parm-purekaz olen.

— Ka midä tahtoid?

— Tahtoižin teidennoks tulda.

— Nu ka tule, tule!

Ličihe parm-ki burakoho. Zavodihe heil pagin. Gavedid zavodiba bahvalidas toine toižen edes. Kärbhaine sanub:

— Minä en ole mitte-se mugoine, miččid om äi. Minä olen sur’ kärbhaine. Mö — igähižed kärbhaižed olem, meile kaiktäna uksed om avaitud. Hot’ kuna lenda — long’ om vaumiž. Midä vaiše minä en ole sönu, kus vaiše en ole elänu! Minä eskai kunigahan voileibӓl ištuin. En teda, om-ik ken-ni völ mugoine tetab, kut minä?

— Ka ved’ i mö em olgoi hondombad sindai! Ei midä minun edes kittäs. Kaikil minä otan: čomudel, änel. Ken voib sätas da pajatada paremba, mi minä. Kaik änikod mindai adivoihe kucuba, sötaba, jotaba külläks. Voin purda-ki! Kerdan minä balerinan muga purin, ka hӓn eskai hüppӓhti! En teda om-ik ken mindai paremb?

— A paremb mindai niken ei buzaida. Bzzzzzz! Minä kaikjal lendan. Kerdan lendint habi en sordand. Lendin minä motorha… kaik kut pöl’gästuiba! Oli kidoid! En teda, om-ik ken-ni rohktemb da hotkemb mindai.

Ved’ Petroskoišpäi Kalagehe uz’ asfal’t pandas. Naku lämoi sambui-ki. Iče internetas uzišton lugin.

— A minun än’ om hoik i heläidai! Purin-ki lujas kibedas! Minä eskai Kalagen pӓmehen purin. Koume pӓivӓd nenad sibiti. En teda om-ik ken mindai vӓgevamb?

Zavodiba hö ridelta, ken heišpӓi om paremba kaikid.

Äkkid siriči ajoi edenoi.

— Midä tö ridlet? Tulgat kargaidamha!

Unohtiba kaik gavedid ičeze ridas, kargaidaškanziba.

Lendi siriči paskač. Kuleb, mitte ilo om.

Tuli paskač lӓhemba puzuižennoks, kacub reighu, a sigä kӓrbhaine, bapshaine, sӓs’k da parm haigaba. Ka kut zavodib paskač nagrda!  Äkkid lӓmoi sambui. Muzik lopihe. Gavedid čududelihe:

— Mi om tehnus?

— Olet čudilkod! Et-ik tekoi, miše tämbei kohenduzradoid om?! Ved’ Petroskoišpäi Kalagehe uz’ asfal’t pandas. Naku lämoi sambui-ki. Iče internetas uzišton lugin. Sebranikad, a tö mugoižed vesläd da ilokahad olet, ka minä tegen videon da panen rutubha, million kacundad linneb!

I naku kaik gavedid el’genziba:

— Sebranikad, ei pida meile ridelta da hval’das!

— Ка!

— A pidab veslӓs mӓnetada aigad!

— Da toižid iloitelda!

I tuli heišpӓi kaikid popul’arižemb muzik-grupp mecas. Sebranikad kargaižiba, pajatiba, tegiba ilokahid videoid paskačun tӓht i nikonz enamba ei ridelgoi. Naku sarnale-ki lop!


ПОХОЖИЕ СТАТЬИ
Karjalan Sanomat
Kalevala ja vepsä innoittavat oppilaita
Koululaiset Petroskoista, Soutjärveltä, Kalevalasta ja Tulvojasta osallistuivat Elias Lönnrotin kunniaksi 20. kertaa pidettyyn konferenssiin.
Kipinä
Kut pedran poigaine sebranikan löuzi
Sarn starinoičeb, kut peran poigaine ecli ičeleze sebranikad. Ken tegihe hänen täht parahimaks sebranikaks, tedištat edemba.
Karjalan Sanomat
Kairausnäytteet auttavat geologisessa tutkimuksessa
Kairausnäytteiden varasto toimii Petroskoissa. Sen kokoelman ansiosta Karjalan luonnon kiviesiintymien tutkimukset ovat tehokkaita ja kattavia.
Oma Mua
Usko vai omih voimih
Vjetnaman rahvahan suarnu nevvou uskuo vaiku omih voimih da Jumalan abuh.
Karjalan Sanomat
Karjalassa kuvataan elokuva empatiasta
Kuvaukset alkavat kesällä 2026. Pääosaa tähdittää tunnettu venäläinen näyttelijä Sergei Selin. Elokuvan lapsinäyttelijät etsitään koekuvausten avulla.
Oma Mua
“Rubiemmo pajattamah – rubiemmo elämäh!”
Čalnan kylän Bes’odaine-pajojoukko pidi oman pruazniekkukonsertan. Se oli omistettu ansamblin 35-vuozipäiväle.
Karjalan Sanomat
Veripalvelu tarvitsee lisää verenluovuttajia
Tasavallassa on paljon potilaita, jotka tarvitsevat verivalmisteita päivittäin.
Oma Mua
Vera Prokopjeva: “Olgah hos kui jygei, astuo vai edehpäi”
Muailman runohuon päivänny Sankt-Peterburgan Majakovskin nimellizes kirjastos ilmoitettih runoloin kiändäjien kilvan tulokset nominatsies “Ven’an kanzoin kielet”.
Karjalan Sanomat
Museoaakkoset tuovat kielen elävästi esiin
Karjalan kansallinen museo tutustuttaa tasavallan asukkaita museoesineisiin karjalan kielen avulla.
Kipinä
Mängam udehe “Vepslӓine”-studijaha!
Petroskoiš zavodi rata uz’ “Vepslӓine”-studii, kus ristitud voiba tundištadas vepsӓn rahvahan kul’turanke da veroidenke.
Войти
Регистрация
Пароль
Повторите пароль